آشنایی با پانسمان های پیشرفته زخم
۱۰ بهم

آشنایی با پانسمان های پیشرفته زخم : 

پوست بزرگترين عضو بدن است، سدي بين اعضاي داخلي بد ن ومحيط خارج بوده

ودر بسياري از اعمال حياتي بدن شركت دارد

 حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد وزن بدن را ، پوست به خود اختصاص داده است

پوست در محافظت از بافت هاي زيرين در برابر محيط خارج، كنترل درجه حرارت بدن، ايجاد حس

، درك درد، لمس ،گرما،سرما، كمك به نگهداري تبادل مايعات والكتروليت هاي بدن(عرق)، ساخت

ويتامين D با استفاه از نور خورشيد، در بيان احساسات وتصوير ذهني از جسم نقش دارد

 قدمت زخم و درمان زخم به اندازه عمر بشر است .

زخم به از هم گسيختگي ساختار نرمال آناتوميكي پوست اطلاق مي شود

 كه ممكن است بافت نرم، ماهيچه و يا استخوان را نيز درگير كند .

طولاني شدن توقف در بيمارستان ، گران شدن هزينه هاي درماني، عفونت ،

خونريزي، باز شدن زخم ، عوارض زخم مي باشد

– اگزودا مايعي است كه در جريان ترميم زخم ايجاد مي شود و بايد بخوبي كنترل شود

تا محيط مناسبي براي بهبود زخم ايجاد شود.كنترل مناسب ترشحات زخم يكي از كليدهاي ترميم موفق زخم است.آشنایی با پانسمان های پیشرفته زخم

اهداف بکار بردن پانسمان:

حمايت از زخم درمقابل آلودگي ميكروبي، كمك به هموستاز، افزايش التيام بوسيله جذب درناژ ودبريدمان زخم

حمايت از محل زخم، عايق دما از سطح زخم، نگهداري رطوبت بين زخم وپانسمان

انسانها همواره در جستجوي مرهمي براي درمان بهينه زخم بوده اند و در اين راه ضمادها و تركيبات گوناگوني را آزموده اند.

مصريان باستان از تركيبات مختلفي كه منشاء طبيعي داشته اند مانند چربي حيوانات، عسل و الياف گياهان استفاده نموده اند.

سايرين از پوست برگ درختان و تركيبات گياهي،گل و خاشاك،الياف پارچه و ساير تركيبات صناعي استفاده كرده اند

كه برخي موثر و برخي ديگر غيرموثر و حتي گاهي سمي و كشنده بوده اند.

برخلاف عقيده رايج در خصوص خشك نگه داشتن زخم براي التيام سريعتر،دكتر وينتر درسال ۱۶۹۲ ثابت نمود

كه التيام وترميم زخم، زماني كه از يك پانسمان نگه دارنده رطوبت استفاده ميشود.(محيط مرطوب) بسيار سريعتر از زماني است

كه زخم در معرض هوا خشك شود.بعدها صدها برررسي و تحقيق ديگر اين نكته را تاييد نمودند

و امروز اين يك اصل بديهي در درمان زخم محسوب ميشود.

مكانيسمهاي زيادي در اين ميان دخيل هستند كه از آن جمله مي توان به تسهيل مهاجرت سلولي،

تحريك فيبروبلاستها براي ترشح كلاژن،تشكيل بستر مناسب براي انتقال آنزيمها و هورمونها مانند

هورمون رشد، تحريك ماكروفاژها ، تسهيل دبريدمان اتولييتيك ، …. اشاره نمود.

آشنایی با پانسمان های پیشرفته زخم

پانسمان هاي سنتی

پانسمان هاي سنتي مانند گاز وپنبه كه در كشور ما نيز خيليرايج هستند بسياري از ويژگيهاي يك پانسمان ايده آل را ندارند.

آنها ذرات وباقيمانده فيبر والياف خود را در زخم به جاي مي گذارند. اين پانسمان ها به بستر زخم چسبيده

وآنرا خشك ودهيدراته مي كنند و نياز به تعويض مكرر ومراقبتپرستاري ماهرانه دارند.

اين پانسمان ها نبايستي مستقيما”روي سطح مرطوب زخم گذاشته شوند

و استفاده از آنها محدود به شرايطي است كه زخم خشك و تميز بوده

و يا فقط بعنوان پانسمان ثانويه استفاده شوند(براي جذب اگزودا و يا براي محافظت و جدا سازي زخم )

يك پانسمان ايده آل بايد مناسب شكل و اندازه زخم باشد، ترشحات اضافي زخم را جذب كند

بدون اينكه به باكتري ها اجازه نفوذ و رشد بدهد و يا منجر به خشكي بيش از اندازه زخم شود.

فشار مناسب براي هموستاز را ايجاد كند .درد را كاهش دهد و تعويض آن همراه با درد نباشد ،

رطوبت و دماي مناسب را در بستر زخم حفظ نمايد، دبريدمان اتوليتيك را تسهيل و اپيتلياليزه شدن راتسريع كند،

مقرون به صرفه باشد.اجازه تبادل گازهايي مانند اكسيژن، دي اكسيد كربن و بخار آب را بدهد.

در زخم ذرات ريز و باقيمانده به جاي نگذارد. نياز به تعويض مكرر نداشته باشد.

بايد توجه داشت كه تمام خصوصيات ذكر شده در يك پانسمان منفرد براي تمامي زخم ها نمي گنجد

و هر زخم بايد به دقت مورد ارزيابي قرار گرفته و سپس پانسمان مناسب براي آن را انتخاب نمود.

آشنایی با پانسمان های پیشرفته زخمترمیم در محیط مرطوب:

سلول هاي اپيتليال فقط در محيط مرطوب قادر به حركت و زنده ماندن هستند.

بسياري از فاكتورهايي كه براي ترميم ضروري هستند و بدن هنگام بوجودآمدن زخم آنها را مي سازد،

فقط در محيط مرطوب عمل مي كنند.درمقاله اي كه در مجله نيچر سال ۱۶۹۲ چاپ شد نشان داده شده بود

كه استفاده از يك لايه پلي اورتان نيمه تراوا كه محيط مرطوب را براي زخم ايجاد مي كند

باعث تسريع شدن اپيتلياليزه شدن مي شود.در مراحل اوليه والتهابي healing ، بافت زخم زيادي مرطوب است .

در اين مرحله نه تنها از طريق تبخير آب از دست مي رود، بلكه اگزودا هم توليد مي شود.

بنابراين در يك مدت طولاني اگزوداي زيادي توليد مي شود كه بايد جذب شود كه زخم ليچ نشود.

استفاده از زخم ۰۰ درصد سريعتر از گذاشتن زخم در معرض هوا باعث رويه بستن جديد زخم مي شود.

وقتي يك زخمي به اندازه كافي مرطوب است، پانسمان مناسب بايد بتواند رطوبت را همانطور كه هست حفظ نمايد،

بدون اينكه با جذب زيادي زخم را خشك كند. همچنين اگر زخمي از قبل خشك شده است

پانسمان بايد بتواند به زخم رطوبت بدهد.

بنابراين پانسمان ها به سه دسته تقسيم مي شوند:

۱ .پانسمان هايي كه اگزودا را جذب مي كنند.

۲ .پانسمان هايي را رطوبت را به همان اندازه اي كه هست نگه مي دارند.

۳ .پانسمان هايي كه رطوبت به زخم مي دهند

پانسمان هاي جاذب :

زخم هايي كه ترشح اگزودا زيادي دارند، اين پانسمان ها ظرفيت بالايي براي جذب و نگهداري آب دارند،

لذا نياز به تعويض ديرتر دارند(در مقايسه با پانسمان هاي سنتي).

بنابراين پروسه ترميم زخم با تعويض پانسمان بهم نمي خورد.

همچنين هزينه پرستاري كاهش مي يابد.

فوم ها و آلژينات ها بهترين انواع جاذب ها هستند.

چند نمونه از پانسمان های جاذب موجود در فروشگاه پزشک شاپ

پانسمان فوم بی بران

 پانسمان ریبون گاز سربکت

پانسمان دودرم فوم دار کانواتک

پانسمان فوم سوربکت

پانسمان فوم پاشنه ی آسکینا بی بران

پانسمان زخم دیابتی

پانسمان هاي نگهدارنده رطوبت :

وقتي پروسه healing پيش مي رود و بافت گرانولاسيون تشكيل مي شود و زخم با بافت همبند پر ميشود،

ترشح اگزودا كاهش مي يابد واستفاده از پانسمان جاذب باعث خشكي و دهيدره شدن زخم خواهد شد.

در اين موقع پانسمان هايي لازم است كه رطوبت را همانطور كه هست نگه دارد.

هيدروكلوئيد و فيلم ترنسوربنت مناسب است.

آشنایی با پانسمان های پیشرفته زخم

چند نمونه از پانسمان های جاذب موجود در فروشگاه پزشک شاپ

پانسمان فوم ترنسوربنت آسکین بی بران

پانسمان هیدروکلوئید بی بران

 پانسمان هاي رطوبت دهنده:

وقتي زخمي از قبل خشك است و با بافت مرده و خشك پوشيده ، بايد اين بافت مرده را بنحوي

دبريد كرده و برداريم تا ترميم زخم صورت گيرد.كه ميتوان از دبريدمان اتوليتيك)هضم تدريجي

سلول ها وبافت مرده باآنزيم ها و فاگوسيت هاي آندوژن (استفاده كرد، مرطوب نگه داشتن زخم به

اين پروسه كمك مي كند.براي اين كار هيدروژل ها مناسب ترين هستند.

نمونه موجود: پانسمان هیدروژل سربکت

 این مطلب ادامه دارد…..

دیدگاه بگذارید